1:47 SA
Thứ Hai
16
Tháng Bảy
2018

NHÁNH CÂY LIÊM SĨ - HUỲNH VĂN HUÊ

06 Tháng Mười 201212:00 SA(Xem: 12757)
NHÁNH CÂY LIÊM SĨ
 Cái tin Dì Hai Sang qua đời không làm cho ai trong cái xóm nhỏ này ngạc nhiên. Dì sống đã qua tuổi tám mươi, lại không nghe lời bác sĩ chuyển từ ăn uống chay lạt sang “ăn mặn” như mọi người cho cơ thể có đầy đủ chất dinh dưỡng hơn… . Nghe đâu tuy đã yếu nhiều, nhưng Dì vẫn nhất mực không chịu ăn mặn dù rằng ai cũng biết Dì vốn không phải là một bậc xuất gia, tu hành.

 Theo lẽ thường tình, sau khi đến viếng thăm và phúng điếu xong, khách thân tình phải nên nán lại ngồi chuyện trò cùng tang quyến. Có người khách, trước kia cũng sinh ra và lớn lên nơi xóm nhỏ này, nay sinh sống nơi khác, giờ trở về phúng viếng. Nhìn chăm chăm vào tấm di ảnh của Dì Hai, một cụ bà hiền lành, gương mặt hơi gầy nhưng đầy phúc hậu. Khách chợt như quay trở về thuở nào, về cái thời thơ ấu đã trôi qua của chính mình… .

 * * *

 Ngày đó nơi xóm nhỏ này nhà cửa còn thưa thớt. Vì vậy đương nhiên cây xanh lẫn cỏ dại, rồi đến vườn tược gần như phủ kín khắp nơi. Vào một sáng sớm tinh mơ cuối năm, thật sớm đến mức còn thấy vài ngôi sao lấp lánh, như còn lưu luyến màn đêm xuất hiện trên bầu trời. Qua ánh đèn dầu leo lét, trong không khí âm u hòa quyện giữa bầu trời tối đen của ngày cuối tháng. H

 Người ta thấy có hai đứa bé, đứa trai là anh, đứa nhỏ là em hãy còn học tiểu học, đứa lớn chỉ hơn em mình vài tuổi thôi. Hai đứa nhỏ làm gì vào cái giờ này? Cái thời khắc mà vào tuổi này tụi nó chỉ nên trùm mền ngủ thật kỹ? Chúng nó đi “mót” trái sa bô chê của vườn nhà Dì Hai Sang… .

 Mon men theo con đường nhỏ, uốn lượn theo bờ con sông , chúng nép sát vào nhau, một phần vì gió lạnh, một phần chắc chắn đúng hơn là… vì sợ. Khi ngang qua cây đọt sộp cổ thụ với những cành lá lòa xòa cùng những rể phụ lòng thòng phất phơ hay xoắn vào nhau tạo nên những hình thù kỳ dị. Ban ngày ban mặt đi ngang qua đây đã thấy rờn rợn, huống gì bây giờ trời còn tối đen… . Đứa nhỏ chợt như muốn rú lên, nắm chặc cánh tay anh nó khiến ngọn đèn chao đảo. Có mấy con dơi đen xì, no nê sau chuyến ăn đêm, hình như đập cánh nghe thật rõ (?) có con còn áp sát, lướt qua trên đầu nó! Cái không gian đông đặc, thời gian kéo dài như vô tận rồi cũng đi qua, chúng cũng đã lần mò đến được ranh vườn . Vào thời này thật yên ả thanh bình làm sao, vườn tược đầy ắp cây trái như vậy nhưng vườn Dì Hai tuyệt nhiên không cần rào giậu gì hết… . Vô trong vườn rồi bọn trẻ nhanh chóng bắt tay vào việc, đi một vòng qua các gốc cây sum suê những trái là trái. Nằm lăn lóc rải rác dưới gốc cây, những trái sa bô chê rơi rụng được mấy đứa nhỏ lượm hết cho ngay vào cái túi đệm. Có những trái đã chín tới ngon lành, nhưng phải chịu có mấy dấu răng dơi thật rõ. Rồi những trái rụng cũng hết… . Còn lại trên cành cây là những chùm trái lòa xòa, đu đưa ngang đầu tụi nhỏ như trêu như ghẹo. Hai đứa đưa mắt nhìn nhau dưới ánh đèn dầu vàng vọt, như muốn ngầm hỏi nhau một điều gì… . Rồi như cùng quyết tâm, chúng nắm chặt tay nhau, cùng quay vào hàng hiên trước nhà Dì Hai ngồi tránh gió cho đỡ lạnh. Đứa anh lên tiếng như để xóa tan một suy nghĩ không “tốt” vừa thoáng qua đầu:

Thôi mình vô đây ngồi chờ chút coi có trái nào rụng nữa không, bây giờ trời cũng còn sớm… .

 Tội nghiệp, hai đứa nhỏ gầy gò, tuy đã đỡ sợ bóng đêm, nhưng một lần nữa chúng lại nép sát vào nhau cho đỡ… lạnh! Vào mùa này trời đã hết mưa từ lâu, ban ngày chúng cũng đã bắt gặp trên đường những con trùn đất bò lên để rồi làm mồi cho không lũ gà cũng lũ kiến… . Người lớn trong xóm nói vậy là “mùa lạnh” đã về… .Trước nhà Dì Hai lại là mặt sông rộng, nên dù tuy có khoảng cách khá xa nhưng gió sông cũng góp thêm phần làm se sắt làn da bọn trẻ… . Trong mấy con gà ngủ đêm trên những cành sa bô chê thấp là đà gần mặt đất, con trống đầu đàn đã cất tiếng gáy đầu tiên để đón chào bình minh . Chân trời phía đông đã chớm rạng ánh hồng. Trời sắp sáng rồi.

 Trong nhà, sau lưng bọn trẻ chợt có tiếng mở cửa… . Dì Hai đã thức giấc, tay cầm cây đèn “hột vịt” – loại đèn dầu nhỏ khi xưa người ta “chong” suốt đêm cho đỡ… hao dầu – Dì Hai cất tiếng hỏi:

Mấy đứa làm gì thức dậy sớm quá vậy? – Chỉ hơi rụt rè chớ không hề ấp úng, đứa lớn trả lời:

Dạ, tụi con đi “mót” trái sa bô chê. – Vừa nghe nói lại vừa nhìn thấy cái giỏ đệm tụi nhỏ mang theo, Dì hiểu tất cả. Người đàn bà tốt bụng cất giọng cảm thương:

 Mấy đứa còn nhỏ lo ở nhà… ngủ, thức dậy sớm làm chi rủi bệnh hoạn làm ba, má buồn. Để Dì đi lấy cho một mớ… . – Dì Hai quay vào trong nhà cũng là lúc người chồng xuất hiện. Nhìn bọn trẻ với ánh mắt nghi ngờ, ông ra lệnh tụi nó trút tất cả các thứ trong túi đệm ra!... . Những trái sa bô chê đủ cỡ còn dính đầy đất cát nằm lăn lóc, tuyệt nhiên không có trái nào trên cuống còn dính lấy một chút nhựa trắng, thứ nhựa này sẽ chứng tỏ đó là trái đã được mới hái từ trên cây, là thứ trái bị hái trộm!... .Lúc này Dì Hai đã quay ra trên tay còn cầm cái rổ nhỏ với một mớ trái sa bô chê ngon lành, nhìn thấy cảnh tượng Dì hiểu tất cả. Ôn tồn, hồn hậu Dì nói:

 Dì cho hai đứa một mớ nè, bỏ hết vô túi đệm đi, trời cũng sáng rồi lo về để còn đi học.

 Hai đứa nhỏ nhìn Dì ngần ngại chưa động tĩnh gì hết. Hiểu ý Dì thúc giục lần nữa. Lần này sau khi nhìn Dì bằng ánh mắt biết ơn và… cảm kích – chỉ duy nhất với Dì thôi – rồi chúng ngoan ngoãn vâng lời. Khi chúng đi khỏi khoảng sân vườn, Dì quay sang nhẹ nhàng nói với người chồng:

Ông biểu tụi nó trút ra làm chi, rủi tụi nó nhỏ dại, lỡ hái một hai trái trên cây thì tụi nó mắc cỡ tội nghiệp… 

 Lòng nhân hậu của Dì như thế đó, đơn sơ, bình dị nhưng thắm đẵm tình người. Dì vốn là con gái duy nhất của đôi vợ chồng có thể gọi là… phú nông, thuộc một trong mấy dòng họ tên tuổi có công khai phá vùng đất này. Cũng ít ai biết Dì học hết bậc tiểu học thời Pháp và có thể giao tiếp bằng tiếng Pháp với mọi người. Về sau này, tất cả con cái Dì đều từng bước lớn khôn vào sau những năm “lịch sử sang trang”, tất nhiên trong hoàn cảnh “khó khăn chung” như của tất cả mọi người. Dì thường tâm sự với chung quanh, các con của Dì tuy không làm ông này bà nọ, nhưng được cái tụi nó hiền lành, sống được nhờ vào đôi tay khối óc của mình chớ không như những người tự nhiên trở nên vô cùng giàu có nhờ vào công sức của… người khác !!!

* * *

 Vào một buổi sáng, cái thời khắc người già hay ra trước sân để đón nhận những tia nắng ấm … .Dì Hai đang đứng với đứa cháu nội bên một gốc sa bô chê, thoạt nhìn qua ai cũng thấy có một nhánh kém xanh tốt hơn các nhánh cây còn lại. Người khách đến thăm nhà vốn là… một trong hai cậu bé năm nào đã từng thắp đèn dầu đến cái sân này vào lúc chưa mờ sáng để mót trái rụng. Qua câu chuyện của hai bà cháu,không biết thế nào mà khách chưa vội ra về, nán lại đứng nghe. Dì Hai nhìn khách, cười cười rồi tiếp tục giảng giải cho đứa cháu về cây sa bô chê:

Con biết không, nhánh cây này đang tươi tốt mấy ngày trước, giờ trở thành vàng vọt như vầy là vì con bù-sè(*) nó ăn ruồng bên trong. – Dì Hai gọi cháu nội của mình cũng là con - Xong Dì quay sang khách mĩm cười hỏi thăm mấy lời về chuyện học hành ở Sài Gòn rồi tiếp tục bài “nói chuyện” dường như không chỉ riêng với cháu của Dì!

 Nhưng cái nhánh cây này cũng… hay lắm. Sau khi chảy nhựa để “trị” con sâu không được, nó sẽ chịu… chết (cùng với con sâu quái ác). Nhánh cây sẽ gãy! Thà hy sinh phần nhánh này để cứu cả thảy thân cây. – Dì một lần nữa nhìn khách, cười nhè nhẹ một nụ cười… buồn:

 Cái nhánh cây còn như thế! Nó biết… “từ chức” làm… nhánh cây để cứu cả thân cây! Còn ngoài đời có nhiều người quyền cao chức trọng, làm hư việc ảnh hưởng đến biết bao nhiêu con người khác nhưng không hề biết… từ chức là gì!! Rõ ràng không bằng một nhánh cây. Nhánh cây này vậy mà còn biết… liêm sỉ !

 Đến đây sau cùng người khách cũng ra về. Nợ chữ nghĩa vẫn còn mang nặng, nhưng từ đó cho đến mãi về sau này con người ấy không sao quên câu chuyện “nhánh cây liêm sỉ” của Dì Hai. Một phụ nữ nông thôn bình thường, trình độ và hiểu biết không có gì cao thâm, hoàn toàn không có quyền hành chức vụ gì… . Thế mà người phụ nữ này đã nói lên một suy nghĩ, một nhận định dù đượm đầy vị đắng cay, chua chát nhưng đáng để cho mọi người phải suy ngẫm… ./.

 

 HUỲNH VĂN HUÊ ( 5-2012 )

_________________________

Ghi chú: (*) Bù-sè: Tên địa phương của một loài sâu đục thân cây. 

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
19 Tháng Mười 2015(Xem: 63022)
Quan trọng là luôn được sự yểm trợ và thương mến của quý Niên Trưởng, quý Huynh Trưởng và các hội đoàn người Việt hải ngoại
28 Tháng Năm 2018(Xem: 407)
Cúi đầu tạ với quê hương. Tôi còn một nửa đoạn đường chiến binh”
13 Tháng Năm 2018(Xem: 545)
Nguyện trên chư Phật luôn gia hộ Má được phước lành kiếp tái sanh.
13 Tháng Năm 2018(Xem: 574)
Trời Cali hôm nay dường như đầy u ám như muốn ôm cả nỗi buồn người mẹ trong ngày Mother Day
21 Tháng Ba 2018(Xem: 46329)
Mùa xuân chỉ vừa mới nhón bước chân đi thôi mà, mùa hạ còn mãi tít xa kia ngóng vương mộng ảo
08 Tháng Ba 2018(Xem: 46399)
Bởi mỗi lần cả gia đình Tôi đi chung đến thăm,Ông Cố luôn luôn để sẵn tiền trong túi rút ra cho hai chắt,sau khi chúng ôm hun bên má.
03 Tháng Hai 2018(Xem: 46098)
Mẹ mong sao con mình thành nhân, phải sống cho có nghĩa, cho dù phải đánh đổi cái giá quá đắt cho đời mình
30 Tháng Giêng 2018(Xem: 630)
Đứa cháu ở nhà ra xua đuổi cũng không kết quả, nó chán nản bỏ vào trong nhà... . Cuộc chiến đấu càng lúc càng khốc liệt...
06 Tháng Giêng 2018(Xem: 650)
Dòng sông mây chở lá vàng mơ đã chìm hẳn vào bầu trời đêm rộng lớn, tôi thấy lòng mình bùi ngùi muốn khóc, tôi mơ
03 Tháng Mười Hai 2017(Xem: 674)
Và đâu phải chỉ tháng 12 không biết đến đợi chờ ... Có giã từ nhau cũng phải gửi lại chút lời
22 Tháng Mười Một 2017(Xem: 603)
tôi cũng xin cám ơn một nửa thương yêu của tôi đã cùng tôi vượt qua những đoạn đường chông gai thử thách, chia ngọt, sẻ bùi
20 Tháng Mười Một 2017(Xem: 665)
Tự do hạnh phúc với cơm no áo ấm là điều mà chúng ta có thể san sẻ cùng nhau.
17 Tháng Mười Một 2017(Xem: 681)
Con đường chúng ta đi còn rất dài. Em không mong chúng ta sẽ tránh được những lần chớp tắt. Em chỉ mong rằng chúng ta đủ TIN YÊU
09 Tháng Mười Một 2017(Xem: 653)
nhưng thấm đậm tình của người miền Nam, của các anh lính Việt Nam Cộng Hoà. Thử lắng đọng lòng mình, nghe và cảm nhận các bạn nhé.
28 Tháng Mười 2017(Xem: 591)
cứ tiếp tục đi, không có con đường nào bằng phẳng, cũng không có lối mòn để đi ra
01 Tháng Mười 2017(Xem: 842)
Một thoáng chốc buồng tim chợt đau nhói, khi nhớ về những con đường với những thân quen của Biên Hòa xưa cũ.
01 Tháng Mười 2017(Xem: 733)
Tôn chỉ của dân VNCH, của QLVNCH, của chính phủ VNCH là TÔN TRỌNG CON NGƯỜI, cách hành sự chứa đầy tình người.
01 Tháng Mười 2017(Xem: 708)
Hãy gắng lên ông xã. Moi việc rồi sẽ qua. Như cháu mình đã viết. "Người lính" không dễ dàng bị khuất phục.
01 Tháng Mười 2017(Xem: 825)
Người vào cởi áo lau son phấn Trả hết vinh quang lẫn đoạn trường
10 Tháng Chín 2017(Xem: 925)
Như một lời từ giả, vĩnh biệt bạn bè như giòng sông Đồng Nai cứ trôi, trôi mãi bỏ lại con đò...
09 Tháng Chín 2017(Xem: 742)
Hè trôi. Hè đang trôi dần theo từng vạt gió lẽ hiu hiu, hè trôi theo áng mây chiều nay chỉ ửng vàng chút nắng, chắc cũng bởi hè đang trôi,
09 Tháng Chín 2017(Xem: 692)
Trái tim nhân từ của má mở ra không chỉ cho riêng con cái của mình mà cho biết bao người xung quanh.
09 Tháng Chín 2017(Xem: 660)
Màu hoa phượng vĩ sẽ đỏ như máu của hai mẹ con mình hòa lại với nhau. Con sẽ được ở bên cạnh má đời đời
04 Tháng Chín 2017(Xem: 1120)
Khó khăn và quan trọng nhất là làm sao tui giữ vững sự thương mến của mọi người đã dành cho, để một ngày như mọi ngày vẫn là ngày sinh nhựt cũa tui.
15 Tháng Bảy 2017(Xem: 1368)
Tôi gửi lên đây chút lòng ái mộ. Một góc Biên Hòa để nhớ quê hương
03 Tháng Bảy 2017(Xem: 1831)
Cư An Tư Nguy” cám ơn trường bộ binh Thủ Đức. Quân trường đã rèn luyện chúng ta sự nhẩn nhục và chịu đựng của một người lính
03 Tháng Bảy 2017(Xem: 1281)
Các bạn hãy hẹn nhau cùng về hội ngộ. Để tìm lại niềm vui và nụ cười hân hoan sum họp của thầy cô và bạn hữu.
03 Tháng Bảy 2017(Xem: 1772)
Nhớ đòi nó rửa lon vụ này cho cẩn thận nghe mấy cha. Ít nhất ông Thường Vụ này cũng thích ca hát, thích nhậu nhẹt và rất biết lo cho anh em.
25 Tháng Sáu 2017(Xem: 1124)
Cái nhà! vâng " Sống có nhà, chết có hòm" là câu nói ngoài miệng khi người ta khẳng định chủ trương cuộc sống của mình.
22 Tháng Sáu 2017(Xem: 1014)
đốt đuốc đi tìm xem *Bác Cùng Chúng Cháu Hành Quân* đang nằm trong cống rãnh nào
17 Tháng Sáu 2017(Xem: 1013)
Nếu ba ra đi, hãy chăm sóc và yêu kính mẹ con . Người đàn bà đã dâng hiến cả đời vì cha con chúng ta.
17 Tháng Sáu 2017(Xem: 1273)
“Chúng tôi là người lính”. Hy vọng chúng tôi đã làm sáng danh Quân Lực Việt Nam Cộng Hòa trong ngày D- DAY của Lữ đoàn 304TH
15 Tháng Sáu 2017(Xem: 1355)
khi phác thảo xuất thần các khuôn mặt bạn văn, bằng hữu cô có lòng yêu quí. Như vậy cũng đủ cho người viết khi tình cờ ngẫu hứng muốn ‘Viết về Duyên
21 Tháng Năm 2017(Xem: 2316)
Cuộc sống dù khó khăn cách mấy nhưng những tình cảm tốt đẹp này còn tồn tại thì đời sống vẫn còn ý nghĩa biết bao nhiêu.
21 Tháng Năm 2017(Xem: 1503)
không ai giống được như Má trong thế giới của Ba. Đối với Ba, cuộc sốngcủa Ba đã chấm dứt từ khi hơi thở cuối cùng của Má trút ra trên thế gian này
14 Tháng Năm 2017(Xem: 4546)
kim đồng hồ không bao giờ quay ngược được, chiếc lá không còn đủ xanh trở nên vàng úa chuẩn bị lìa cành...
29 Tháng Tư 2017(Xem: 1445)
Thế là hết, dấu tích kỷ niệm của gia đình chúng tôi cũng không còn. Về một lần chỉ mong tìm lại kỷ niệm
28 Tháng Tư 2017(Xem: 2727)
Nếu không có ngày này thì Mẹ đã không mất chồng và con không mất Ba khi mới 1 tuổi đời
24 Tháng Tư 2017(Xem: 1341)
Bản thân tôi cứ mỗi năm đến hẹn lại thu xếp nghỉ làm để góp sức với chương trình đại nhạc hội Cám Ơn Anh.
17 Tháng Tư 2017(Xem: 1219)
Xin các đấng tiền nhân, hương linh những anh hùng tử sĩ phò hộ cho nước Việt mình vượt qua cơn bão giông này.
12 Tháng Ba 2017(Xem: 2667)
Có chăng chỉ là chữ tình để lại cho đời. Tình đồng nghiệp, tình thầy trò, bạn bè và đồng hương
11 Tháng Ba 2017(Xem: 1348)
Bao giờ ánh sáng văn mình và quyền bình đẳng nam nữ chính thức đến tận hang cùng ngõ hẻm trên thế giới. Thì ngày ấy sẽ không có chiến tranh
26 Tháng Hai 2017(Xem: 1870)
Dù sao tôi cũng đã thỏa mãn được ước mơ "Một lần viếng thăm xứ sở của Thái Dương Thần Nữ khi mùa hoa Anh Đào nở rộ"
18 Tháng Hai 2017(Xem: 2736)
Con người một khi lìa đời sẽ không mang theo của cải, nhưng đã có một gia tài bằng sự quý mến của tha nhân
14 Tháng Hai 2017(Xem: 2149)
Cảnh kinh hoàng xảy ra! Quá bực tức vì rượt đuổi theo mấy ả mái tơ, mất thì giờ và mất sức
11 Tháng Hai 2017(Xem: 2004)
Hai bản nhạc God Bless America và Việt Nam Việt Nam được hát lên với hùng hồn mãnh liệt. Đã tạo sự xúc động cho toàn thể mọi người đến tham dự
10 Tháng Hai 2017(Xem: 3057)
Còn bao nhiêu số phận đang sống vất vưởng bên lề xã hội, không người thân, không bạn bè.
03 Tháng Hai 2017(Xem: 1822)
Thay mặt cho những người Biên Hòa xin cám ơn những anh chị đã đặt viên đá xây dựng ngôi nhà tình nghĩa ấm nồng này.
22 Tháng Giêng 2017(Xem: 1997)
Tân Niên “ BIÊN HÒA THỜI CHINH CHIẾN” như một lời cám ơn những con người và những tấm lòng cho miền Nam Tự Do.
05 Tháng Giêng 2017(Xem: 1683)
nhưng tôi cũng như bao nhiêu thân phận những phụ nữ khác đã hòa quyện vào dòng sinh mệnh chung của hơn hai mươi triệu người dân Miền Nam